การศึกษาที่มีนักวิจัยศิริราชร่วมทบทวนผู้ป่วย ICU ซึ่งตรวจพบลิ่มเลือดอุดตันปอดระดับ segmental หรือ subsegmental พบว่าเกือบทั้งหมดได้รับยาต้านการแข็งตัวและส่วนใหญ่ได้ขนาดรักษา แต่ข้อมูลย้อนหลังจากศูนย์เดียวไม่พบความสัมพันธ์ที่มีนัยสำคัญระหว่างขนาดรักษากับการเสียชีวิต เลือดออก หรือการเกิดลิ่มเลือดซ้ำใน 90 วัน
ข้อค้นพบสำคัญ
- พบ PE 164 ครั้ง หรือ 18.3% ของ CTPA และพบ distal PE อย่างเดียวในผู้ป่วย 104 ราย แบ่งเป็น segmental 61 และ subsegmental 43 ราย ในกลุ่มนี้ 96% ได้ anticoagulation และ 86% ของผู้ได้รับยาได้ขนาดรักษา เลือดออกเกิด 15% โดย major bleeding 12% VTE ซ้ำ 7.8% และเสียชีวิตใน 90 วัน 24% ค่า adjusted OR ของขนาดรักษามีช่วงความเชื่อมั่นกว้างและไม่ถึงนัยสำคัญทุกผลลัพธ์
ทำไมจึงมีความสำคัญระดับโลก
CTPA ที่ไวขึ้นทำให้พบลิ่มเลือดส่วนปลายบ่อย แต่ ICU มีทั้งความเสี่ยงลิ่มเลือดและเลือดออกสูง งานนี้ชี้ช่องว่างสำคัญของแนวทางรักษาและสนับสนุนการทดลอง prospective ที่แบ่งตามขนาดและตำแหน่งลิ่มเลือด ความเสี่ยงเลือดออก และข้อบ่งชี้ CTPA
บทบาทของนักวิจัยไทย
นวลแพร กิตติสิน ณัฐยา เรขธีรราช และศิขรินทร์ อุปละ จากศิริราชร่วมในเครือข่ายวิจัยเวชบำบัดวิกฤตนานาชาติ ช่วยนำคำถามที่มีผลต่อการตัดสินใจรายวันใน ICU ไปสู่ฐานหลักฐานระดับโลก
ข้อจำกัดที่ควรรู้
เป็น retrospective cohort จากศูนย์เดียว ผู้ป่วยที่ได้ขนาดรักษาอาจแตกต่างจากผู้ที่ไม่ได้รับตั้งแต่ต้น จำนวนกลุ่มเปรียบเทียบน้อยทำให้ช่วงความเชื่อมั่นกว้าง จึงไม่สามารถสรุปว่า therapeutic dose ไม่มีประโยชน์หรือไม่มีอันตราย และผลไม่ควรเปลี่ยนการรักษารายบุคคลโดยไม่มีการประเมินความเสี่ยง