การสำรวจผัก 85 ตัวอย่างจากร้านหม้อไฟและชาบู 12 แห่งกับตลาด 5 แห่งในกรุงเทพฯ พบผลบวกบางส่วนจากชุดคัดกรองออร์กาโนฟอสเฟต คาร์บาเมต และไพรีทรอยด์ แต่เมื่อนำตัวอย่างบวกไปยืนยันด้วย LC-MS/MS ไม่พบสารตกค้างเหนือขีดตรวจวัด ผลจึงสนับสนุนว่าตัวอย่างชุดนี้มีความเสี่ยงที่ตรวจยืนยันได้ต่ำ ไม่ใช่ข้อพิสูจน์ว่าผักทั่วกรุงเทพฯ ปลอดสาร
ข้อค้นพบสำคัญ
- ชุด GT พบสัญญาณออร์กาโนฟอสเฟต/คาร์บาเมตในระดับที่จัดว่าปลอดภัย 4 ตัวอย่างจากร้านอาหาร (6.67%) และ 2 ตัวอย่างจากตลาด (8.00%) ชุด PY พบไพรีทรอยด์ในร้านอาหาร 8 ตัวอย่างระดับปลอดภัย (13.33%) และ 4 ตัวอย่างระดับไม่ปลอดภัย (6.67%) โดยตลาดประเภท 1 มีผลบวกหนึ่งตัวอย่าง ผักกาดขาวและแครอตพบสัญญาณมากที่สุด อย่างไรก็ดี LC-MS/MS ไม่พบสารเป้าหมายเหนือ LOD ในตัวอย่างยืนยัน และหลังต้มชุดคัดกรองไม่พบสัญญาณ
ทำไมจึงมีความสำคัญระดับโลก
งานนี้มีนัยต่อระบบเฝ้าระวังอาหารในเมืองที่ร้านหม้อไฟเติบโตเร็ว โดยชี้ว่าชุดตรวจภาคสนามเหมาะกับการคัดกรองแต่ไม่ควรใช้ตัดสินความปลอดภัยขั้นสุดท้าย การผสานเครื่องมือยืนยันช่วยลดทั้งการเตือนเกินจริงและการสร้างความมั่นใจเกินหลักฐาน
บทบาทของนักวิจัยไทย
ทีมมหาวิทยาลัยมหิดลออกแบบการสำรวจให้สอดคล้องกับรูปแบบการบริโภคในกรุงเทพฯ และเชื่อมการคัดกรองภาคสนามกับห้องปฏิบัติการยืนยัน เป็นตัวอย่างงานอนามัยสิ่งแวดล้อมที่ตอบโจทย์เมืองไทยโดยตรง
ข้อจำกัดที่ควรรู้
ตัวอย่าง 85 ชิ้นจากสถานที่จำกัดและช่วงเวลาเดียวไม่แทนทั้งกรุงเทพฯ หรือฤดูกาลทั้งหมด LC-MS/MS ตรวจเฉพาะสารและขีดตรวจวัดที่กำหนด ไม่พบเหนือ LOD ไม่ได้แปลว่าไม่มีสารทุกชนิด การสรุปว่านโยบายสุขาภิบาลเป็นสาเหตุของผลต่ำเป็นเพียงข้อเสนอเชิงตีความ เพราะงานไม่มีข้อมูลก่อน-หลังหรือพื้นที่เปรียบเทียบ