การวิเคราะห์รายงาน amebiasis ของญี่ปุ่นปี 2544-2565 พบผู้ป่วยชายที่ติดเชื้อในประเทศเพิ่มก่อนปี 2561 ก่อนลดลงแรงระหว่าง 2561-2563 และไม่เปลี่ยนอย่างมีนัยสำคัญหลังปี 2563 ผู้ป่วยส่วนใหญ่เป็นชายวัย 40-50 ปีและรายงานในเมืองใหญ่ แต่ข้อมูลเฝ้าระวังอธิบายไม่ได้แน่ชัดว่าการเปลี่ยนพฤติกรรม การตรวจ หรือการรายงานเป็นสาเหตุ
ข้อค้นพบสำคัญ
- ผู้ป่วยชายที่ติดในประเทศเพิ่ม 59.5 รายต่อปีก่อนปี 2551 และ 15.2 รายต่อปีช่วง 2551-2561 จากนั้นลด 219.0 รายต่อปีช่วง 2561-2563 หลังปี 2563 ความชัน -16.9 รายต่อปีไม่เป็นนัยสำคัญ (p=0.6532) ผู้ป่วยนำเข้าลดอย่างมีนัยเฉพาะระหว่าง 2562-2563
ทำไมจึงมีความสำคัญระดับโลก
แนวโน้มแสดงว่าการเฝ้าระวังโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์และโรคลำไส้ควรประสานกัน พร้อมรักษาการเข้าถึงการตรวจโดยไม่ตีตรากลุ่มเพศหรือรสนิยม และติดตามว่าจำนวนผู้ป่วยต่ำสะท้อนโรคน้อยลงจริงหรือการตรวจลดลง
บทบาทของนักวิจัยไทย
นักวิจัยมหาวิทยาลัยมหิดลและ MORU ร่วมกับทีมญี่ปุ่นวิเคราะห์ข้อมูลระดับประเทศของญี่ปุ่น เป็นบทบาทวิชาการข้ามประเทศ ไม่ใช่การสำรวจผู้ป่วยในไทย
ข้อจำกัดที่ควรรู้
ข้อมูลรายงานพึ่งการตรวจ วินิจฉัย และการแจ้งโรค จึงมี under-ascertainment ไม่ทราบพฤติกรรมรายบุคคล วิธีรับเชื้อ หรือประชากรที่เข้าถึงการตรวจ จุดเปลี่ยนกำหนดล่วงหน้าและอาจพลาดการเปลี่ยนอื่น การอธิบายว่ากิจกรรมเศรษฐสังคมลดลงเป็นสมมติฐานเชิงนิเวศ ไม่ใช่เหตุที่พิสูจน์แล้ว