ทีมวิจัยทบทวนการตรวจเอกซเรย์หลอดเลือดปอดด้วยคอมพิวเตอร์ 896 ครั้งในผู้ป่วยไอซียู 804 ราย ระหว่างเดือนมกราคม 2019 ถึงมิถุนายน 2025 พบ pulmonary embolism 164 ครั้ง และพบลิ่มเลือดส่วนปลายเพียงอย่างเดียวในผู้ป่วย 104 ราย ผู้ป่วยกลุ่มนี้ร้อยละ 96 ได้รับยาต้านการแข็งตัวของเลือด และร้อยละ 86 ของผู้ที่ได้รับยาใช้ขนาดเพื่อการรักษา ผลใน 90 วันพบเลือดออกร้อยละ 15 เลือดออกรุนแรงร้อยละ 12 ลิ่มเลือดอุดตันซ้ำร้อยละ 7.8 และเสียชีวิตร้อยละ 24
ข้อค้นพบสำคัญ
- ไม่พบความสัมพันธ์ที่มีนัยสำคัญทางสถิติระหว่างยาต้านการแข็งตัวขนาดรักษากับการเสียชีวิตใน 90 วัน (adjusted OR 0.70; 95% CI 0.21–2.45) เลือดออก (OR 2.34; 95% CI 0.47–19.2) หรือการเกิดลิ่มเลือดซ้ำ (OR 0.69; 95% CI 0.11–6.22) ช่วงความเชื่อมั่นกว้างสะท้อนความไม่แน่นอนสูง จึงไม่ควรตีความว่าให้ยาหรือไม่ให้ยาให้ผลเท่ากัน
ทำไมจึงมีความสำคัญระดับโลก
คำถามเรื่องการรักษาลิ่มเลือดปอดส่วนปลายในผู้ป่วยวิกฤตยังเป็นช่องว่างทางคลินิกระดับนานาชาติ งานนี้เพิ่มข้อมูลจากการดูแลจริงและชี้ว่าผลเสียจากเลือดออกกับความเสี่ยงลิ่มเลือดซ้ำต้องถูกชั่งน้ำหนักร่วมกัน แต่ยังไม่เพียงพอสำหรับเปลี่ยนแนวทางรักษาโดยลำพัง
บทบาทของนักวิจัยไทย
ผู้เขียนที่มีสังกัดไทย ได้แก่ Nuanprae Kitisin, Nattaya Raykateeraroj และ Sikarin Upala จากโรงพยาบาลศิริราชและมหาวิทยาลัยมหิดล โดยข้อมูลสังกัดและผู้ประสานงานตรวจจากระเบียนบทความและแหล่งผู้เผยแพร่
ข้อจำกัดที่ควรรู้
การศึกษาเป็นข้อมูลย้อนหลังจากศูนย์เดียว จึงเสี่ยงต่อความคลาดเคลื่อนจากการเลือกผู้ป่วยและปัจจัยกวนจากเหตุผลที่แพทย์เลือกให้ยา จำนวนเหตุการณ์ไม่มากทำให้ช่วงความเชื่อมั่นกว้าง และไม่สามารถสรุปเหตุและผลหรือยืนยันประโยชน์และโทษของยาขนาดรักษาได้