Thai University RankingsRESEARCH RADAR
มีศักยภาพระดับโลก

ฝุ่น PM2.5 กับเด็กเล็ก: งานวิจัยไทยพบผู้ดูแลติดข้อจำกัดด้านความรู้และระบบจัดการขยะ

Protecting Thai Preschoolers from PM2.5 Requires Community Support, Caregiver Study Finds

งานวิจัยเชิงคุณภาพในวารสาร Child Health Nursing Research (ปี 2026, 32(4), หน้า 396–404; DOI: 10.4094/chnr.2025.047) ศึกษาประสบการณ์ผู้ดูแลเด็กก่อนวัยเรียน 20 คนจากศูนย์เด็กเล็กแห่งหนึ่งในชุมชนชนบทภาคเหนือ เก็บข้อมูลกุมภาพันธ์–เมษายน 2566 ก่อนเผยแพร่ปลายตุลาคม 2569 (ระเบียนฐานข้อมูลระบุ 29 ต.ค.; PubMed ระบุวันฉบับวารสาร 31 ต.ค.) และเข้าสู่ฐานติดตาม Thai University Rankings วันที่ 4 พ.ย. 2569 นักวิจัยสังกัด ม.พะเยา 3 คน และ ม.มหาสารคาม 1 คน พบว่าการรับมือฝุ่นสัมพันธ์กับการรับรู้ความเสี่ยงและทรัพยากรในครัวเรือน โดยเฉพาะปัญหาการเผาขยะเมื่อไม่มีบริการจัดเก็บขยะที่เพียงพอ ผลงานชี้ประเด็นเพื่อออกแบบการสื่อสารและมาตรการชุมชน ไม่ได้พิสูจน์ว่าแนวทางใดลดการรับฝุ่นหรือโรคได้จริง.

01

ข้อค้นพบสำคัญ

  • ผู้ดูแล 20 คน (หญิง 14 ชาย 6) สะท้อนประสบการณ์จากพื้นที่ชนบทแห่งเดียว ไม่ใช่ผลสำรวจประชากรไทยทั้งประเทศ
  • ประเด็นหลัก 3 กลุ่ม: ช่องว่างความตระหนักและความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม; ความพยายามป้องกันรายบุคคล; ความต้องการความร่วมมือ/การสนับสนุนจากชุมชน
  • ผู้ให้ข้อมูลบางส่วนรอสัญญาณฝุ่นที่เห็นได้หรืออาการของเด็กก่อนปรับพฤติกรรม และชี้ปัญหาการเผาขยะจากการไม่มีทางเลือกจัดการขยะ
02

ทำไมจึงมีความสำคัญระดับโลก

ผลจากการศึกษาเฉพาะพื้นที่ช่วยให้เห็นบทบาทโครงสร้างบริการชุมชนต่อการป้องกันมลพิษในเด็ก ซึ่งอาจมีประโยชน์เป็นกรณีศึกษาในชุมชนทรัพยากรจำกัดของประเทศอื่น แต่ไม่ได้ทดสอบมาตรการหรือประสิทธิผลในระดับโลก

03

บทบาทของนักวิจัยไทย

Kesinee Imman (University of Phayao; ผู้เขียนติดต่อ), Jutamas Ponmark (University of Phayao), Surachai Wongcharee (Mahasarakham University), Saksit Imman (University of Phayao) ร่วมทำวิจัยและเผยแพร่ในวารสารวิชาการ การนำไปใช้ควรเริ่มจากหน่วยงานท้องถิ่น โรงเรียน/ศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก อสม. และบริการจัดเก็บขยะ โดยออกแบบการสื่อสารฝุ่นที่เข้าใจได้จริง

04

ข้อจำกัดที่ควรรู้

การคัดเลือกแบบเจาะจงจากศูนย์เด็กเล็กเพียงแห่งเดียว จำนวน 20 คน การรายงานตนเอง และช่วงเก็บข้อมูลปี 2566 ทำให้ไม่ควรอนุมานสัดส่วนหรือประเมินสถานการณ์ฝุ่นปัจจุบัน ไม่ได้วัด PM2.5 รายบุคคล อาการป่วยจริง หรือผลก่อน–หลังมาตรการ การสร้างระบบจัดการขยะเป็นข้อเสนอเชิงนโยบายจากประสบการณ์ ไม่ใช่ผลทดลองยืนยัน

05

ตรวจสอบแหล่งต้นทาง

Child Health Nursing Researchเปิดบทความต้นฉบับ↗

DOI: 10.4094/chnr.2025.047

KEEP EXPLORING

งานวิจัยไทยที่น่าติดตามต่อ